Meer over kalligrafie

 

Kalligrafie is afgeleid van het Grieks (kalos: mooi en grafien: schrijven) en betekent "mooi schrijven". Eeuwenlang was het een ambachtelijke vaardigheid: in de Romeinse tijd uitgevoerd door slaven, later door monniken in kloosters en nog later ontstonden er gilden van kalligrafen. De uitvinding van de boekdrukkunst maakte dit beroep overbodig en sinds de doorbraak van schrijfmachine en computer wordt steeds minder aandacht besteed aan het "schoonschrift".

De laatste jaren kent de kalligrafie echter een groeiende populariteit en geniet een toenemende belangstelling als hobby, maar ook als beeldende kunstvorm. Iedereen kan de techniek van het kalligraferen leren. Niet het feit of je een mooi of onduidelijk handschrift hebt is belangrijk, maar wel de wil tot regelmatig oefenen. Alhoewel het aanleren van een schrift veel oefening vergt, geeft dit schrijven veel creatieve voldoening ongeacht het niveau van deskundigheid.

Ons schrift is ontstaan uit de Romeinse kapitalen, hoofdzakelijk teruggevonden als steengravures (Zuil van Trajanus ca 114 v.Chr.). Na de val van het Romeinse rijk ontwikkelden zich het unciaal en half-unciaal (Book of Kells). Tot omstreeks 800 schreef men met een rietpen met beitelvormige punt waarmee men naargelang de trekrichting een brede of smalle strook bekomt. Daarna werd gedurende 1000 jaar met de ganzeveer (ook met beitelvormige punt) geschreven. Onder Karel V, die de verscheidenheid van schriften in zijn gebied wilde beperken, ontstond het Karolingisch minuskel dat de basis is van onze huidige drukletters. In de late Middeleeuwen ontstond een verscheidenheid van Gotische vormen. De Renaissance leidde tot de heropleving van de Romeinse kapitalen en het Karolingisch minuskel. Onder invloed van het gotisch werd dit laatste strenger en statiger geschreven, zo ontstond het Humanistisch minuskel. De grootste mijlpaal op gebied van schrijven tijdens de Renaissance was het Humanistisch cursief, een vlot toepasbaar naar rechts hellend schrift dat erg lijkt op ons huidig schrift. Het puntvormig aansnijden van de ganzenveer en de uitvinding van de stalen pen leidden tot een nieuw schrift: het Copperplate. Nieuw bij dit schrift was dat voor het eerst alle letters in een woord onderling verbonden werden.

De hedendaagse kalligrafie beschikt dus over een erfenis van meer dan 2000 jaar. Zelfs wanneer men kalligrafisch zeer experimenteel te werk wil gaan, vormen vele van deze historische schriftsoorten nog steeds de basis.

 

 

KALLIGRAFIE  |  TOEPASSINGEN  |   FOTO'S TEKSTEN  |  FOTO'S WENSKAARTEN  |  SCHRIFTEN